De Grote Zonsverduistering van 12 augustus 2026: Alles wat je moet weten

Op woensdag 12 augustus 2026 is het zover: dan vindt een van de meest indrukwekkende astronomische gebeurtenissen van de eeuw plaats! Een totale zonsverduistering zal een pad over de aarde trekken, en ook wij in Nederland en België krijgen een spectaculair deel te zien. Het wordt de grootste gedeeltelijke zonsverduistering in onze streken sinds die van 1999.

Maak je klaar voor een avond waarbij de maan een grote hap uit de zon lijkt te nemen, en de wereld om je heen op een bijzondere manier verandert. Op deze pagina vind je alles wat je moet weten: hoe een zonsverduistering werkt, hoe laat je moet kijken, waar je de beste plek vindt, en hoe je dit veilig doet.

Wat is een zonsverduistering?

Een zonsverduistering is een prachtig kosmisch samenspel. Het gebeurt wanneer de maan, terwijl hij om de aarde draait, precies tussen de aarde en de zon in schuift. De maan werpt dan een schaduw op de aarde. Vanaf onze positie op aarde zien we dan dat de maan langzaam voor de zon schuift en deze gedeeltelijk of helemaal bedekt.

Deze zonsverduistering is extra bijzonder omdat hij totaal is. Dat betekent dat er een klein gebied op aarde is waar de maan de zon volledig zal bedekken. Buiten dat gebied, zoals bij ons, is de eclips gedeeltelijk. Het verschil is enorm: zelfs als 99% van de zon bedekt is, blijft het een gedeeltelijke eclips. Alleen tijdens een totale zonsverduistering kun je de adembenemende zonnecorona (de buitenste atmosfeer van de zon) met het blote oog zien, wordt het plotseling donker en verschijnen er sterren aan de middaghemel.

De zonsverduistering in Nederland en België

Voor ons is de eclips een diepe, gedeeltelijke verduistering die rond het hoogtepunt maar liefst 87% tot 91% van de zon zal bedekken. De zon zal eruitzien als een prachtige, dunne sikkel. Het wordt merkbaar donkerder en koeler, een waar spektakel om mee te maken.

Hoe laat is het zover?

De verduistering speelt zich af in de avonduren, waarbij de zon al laag aan de hemel staat. De tijden zijn voor heel Nederland en België vergelijkbaar, maar er zijn kleine verschillen. Hier is een algemene tijdlijn voor de Benelux:

• Begin (Eerste contact): Rond 19:15 – 19:20 uur. De maan begint langzaam over de zonneschijf te schuiven.

• Maximum (Hoogtepunt): Rond 20:10 – 20:13 uur. Dit is het moment waarop de bedekking het grootst is. De zon staat dan nog maar ongeveer 6 tot 8 graden boven de west-noordwestelijke horizon.

• Einde (Laatste contact): Rond 21:03 – 21:06 uur. De maan schuift voor de zon vandaan, vlak voor de zonsondergang.

Overzicht voor enkele steden:

Let op: Dit zijn benaderingen. De exacte tijden en bedekkingspercentages kunnen per locatie een fractie verschillen.

Bereken de tijden voor jouw eigen locatie

Wil je de exacte tijden weten voor jouw stad of dorp? Gebruik dan de handige Zonsverduisteringscalculator van zonsverduistering.nl. Deze tool, ter beschikking gesteld door Hans van der Meer, rekent voor elke locatie in Nederland, België of waar ook ter wereld uit hoe laat de eclips begint, wanneer het maximum is, en hoe groot de bedekking precies is. Een onmisbaar hulpmiddel voor een optimale voorbereiding!

Waar kun je het beste kijken?

Dit is het allerbelangrijkste: Omdat de zon tijdens het hoogtepunt zo extreem laag boven de horizon staat, is een vrij uitzicht naar het westen en west-noordwesten absoluut noodzakelijk. Een gebouw, een boom, een dijk of zelfs een flinke struik kan het zicht al snel verpesten. De gouden regel is: hoe opener de horizon, hoe beter.

Beste plekken in Nederland en België:

• De kust: Denk aan het strand, een pier of een duinovergang. Hier heb je een onbelemmerd zicht over zee richting het westen. Kijk wel uit voor duinen en lage bewolking boven zee.

• De Waddeneilanden: Idem dito, met een vrijwel perfecte westelijke horizon.

• Open landschap: Grote parken, weilanden, of een dijk in het poldergebied.

• Speciale locaties: In België worden locaties zoals het Park op het Gemeenteplein in Meerbeke, de begraafplaats van Sint-Gillis in Ukkel of het natuurreservaat Zavelenberg in Sint-Agatha Berchem aanbevolen.

Niet ideaal:
Het centrum van een grote stad. De hoge gebouwen en smalle straten blokkeren het zicht op de lage zon. Kies in plaats daarvan voor een hoog punt of een rand van de stad.

De Totale Zonsverduistering in Spanje en IJsland

Wil je het ultieme spektakel meemaken? Dan moet je naar het pad van de totaliteit reizen. De totale zonsverduistering is op 12 augustus zichtbaar in een smalle zone die onder andere over Noord-Spanje, IJsland en Groenland loopt.

• Noord-Spanje: Voor veel Europeanen de meest toegankelijke optie. De totaliteit is hier zichtbaar in regio’s als Cantabrië, Biskaje, en steden als Bilbao, Santander en Zaragoza. De zon staat ook hier laag, dus een vrije westelijke horizon is cruciaal.

• IJsland: Vooral het westen van het land, waaronder de hoofdstad Reykjavík, ligt in de totaliteitszone. De totaliteit duurt hier langer dan in Spanje, maar het weer is een grotere risicofactor.

Tijdens de totaliteit verandert de dag in een paar minuten in een kunstmatige nacht, zijn de sterren zichtbaar en is de zonnecorona te zien. Een onvergetelijke ervaring!

Hoe kijk je veilig? (Belangrijk!)

Dit is het allerbelangrijkste: Kijk NOOIT zonder bescherming naar de zon. Zelfs als de zon voor 90% bedekt is, is het resterende licht fel genoeg om permanente oogschade te veroorzaken, zoals blinde vlekken. Een gewone zonnebril biedt geen enkele bescherming!

Wat heb je nodig?

1. Een gecertificeerde eclipsbril: Deze heeft een speciaal filter dat het zonlicht veilig reduceert. Zoek naar de norm EN ISO 12312-2:2015 op de bril. Koop deze bij een betrouwbare verkoper, zoals een sterrenwacht, opticien of gespecialiseerde webshop.

2. Controleer je oude bril: Heb je nog een bril van de eclips van 1999? Gebruik deze niet! Na 25 jaar kan het filter beschadigd of minder effectief zijn. Het risico is te groot.

3. Indirect kijken: Je kunt de eclips ook veilig bekijken via projectie, bijvoorbeeld door met een verrekijker of een gaatje in een stuk karton de zon te projecteren op een wit oppervlak. Gooi de bril niet weg: je kunt hem ook gebruiken om door de zoeker van je camera te kijken of om je lens te beschermen! Het is het perfecte moment om de zon te fotograferen, maar vergeet niet: gebruik een veiligheidsfilter voor je camera!

Doe mee met de KNVWS

De Koninklijke Nederlandse Vereniging voor Weer- en Sterrenkunde (KNVWS) organiseert ook activiteiten rondom deze zonsverduistering. Op hun speciale evenementenpagina vind je een overzicht van veilige kijklocaties door het hele land, waar je met telescopen en begeleiding van experts naar de zon kunt kijken. Het is een perfecte kans om samen met anderen van dit spektakel te genieten! Daarnaast kun je daar meer lezen over een speciale eclipsfotowedstrijd en vind je nog meer veilig-kijktips.

Mis het niet! De volgende is pas in 2081

Deze zonsverduistering is uniek. Een vergelijkbare gedeeltelijke verduistering is vanuit Nederland pas weer te zien in 2081. Dit is jouw kans om dit bijzondere natuurverschijnsel mee te maken. Vergeet niet om je voor te bereiden: zoek een goede plek, zorg voor een veilige eclipsbril, en check van tevoren de weersverwachting.

Volg het live met The Sky and The Stars

Kun je er niet bij zijn, of is het weer niet aan jouw kant? Geen probleem! The Sky and The Stars zorgt ervoor dat je niets hoeft te missen. Je kunt de zonsverduistering live volgen via onze speciale livestreams. Bezoek onze website of ga direct naar ons YouTube-kanaal voor een exclusief, live beeld van dit hemelse spektakel.

• Bekijk de live cameras op onze website: https://theskyandthestars.nl/livestreams/

• Volg de livestream op YouTube: https://www.youtube.com/@theskyandthestars2023

• Blijf op de hoogte via TikTok: https://www.tiktok.com/@theskyandthestars2023?lang=nl-NL

Op 12 augustus om 20:11 uur kijken we samen naar de hemel!